MCB là gì? Cách chọn MCB sao cho đúng ! MCB là công tắc ON-OFF

MCB là gì? MCB và MCCB khác nhau như thế nào?

30-11-2019 Nồi Hơi Đốt Củi

MCB là gì? Chắc  chắn là từ viết tắt rồi. Nếu là người không chuyên về kỹ thuật điện tử sẽ không biết đây là gì đúng không các bạn. Vậy thì từ CB ( cầu dao tự động), có lẽ bạn đã nghe qua ít nhất một lần rồi nè. Hãy đọc bài viết này để hiểu rõ hơn về CB, MCB. Cũng như về cấu tạo, nguyên lý hoạt động của chúng. Đặc biệt hơn đó là sự khác biệt giữa MCB và MCCB nhé!

1. CB là gì?

CB là cầu dao tự động hay còn gọi là aptomat, là cách gọi bắt nguồn từ tiếng Nga.  Cầu dao tự động có tên tiếng Anh là Circuit Breaker ( viết tắt là CB). Là thiết bị được sử dụng trong hệ thống điện. Nhằm bảo vệ cho mạch điện khi gặp các vấn đề như ngắn mạch hoặc quá tải. Nói đơn giản hơn, CB có nhiệm vụ  là dùng để ngắt mạch điện và dò tìm các dòng điện bị lỗi.

Tuy nhiên, cầu dao tự động thì hoàn toàn khác với cầu chì nhé! Thiết bị này có thể đóng ngắt tự động hoặc bằng tay để điện có thể hoạt động bình thường.

Trên thị trường hiện nay,thì có rất nhiều loại cầu dao tự động với kích thước khác nhau. Từ các loại thiết bị lớn để bảo vệ điện cao thế của toàn bộ thành phố hay các thiết bị nhỏ sử dụng cho gia đình. Tuy nhiên các thiết bị được phân loại thành 2 dòng chính là MCB và MCCB.

Vậy thì MCB và MCCB là gì? Cùng tìm hiểu tiếp nhé!

2. Khái niệm MCB là gì?

MCB (Miniature Circuit Breaker) là cầu dao tự động dạng tép ( hay còn gọi là CB tép). Là thiết bị ngắt mạch thu nhỏ. Thiết bị điện từ này có vỏ bọc thường được sản xuất bằng nhựa Acrylonitrin Butadien Styren – ABC cách điện. Loại nhựa này có khả năng cách điện và cách nhiệt đạt tiêu chuẩn quốc tế (IEC947). Có thể chịu được va đập tốt.

Nhiệm vụ chính của MCB:

Là dùng để bảo vệ hệ thống dòng điện và các thiết bị điện trong các trường hợp dòng điện bị quá tải hoặc ngắn mạch. MCB được sử dụng như một sự thay thế cho bộ chuyển mạch cầu chì trong các hệ thống mạch điện.

Theo cách hiểu đơn giản nhất:

MCB dùng để chuyển mạch, tức là để mạch hở (đã kết nối với nó) tự động. Khi dòng điện đi qua nó (MCB) vượt quá giá trị mà nó đã được cài đặt. MCB sẽ tự động mở ra và khi dòng điện trở lại bình thường thì nó sẽ đóng lại mà không cần thao tác dùng tay.

3. Cấu tạo của MCB như thế nào?

Cấu tạo của MCB bao gồm các bộ phận: tiếp điểm,  hộp dập hồ quang, cơ cấu truyền động cắt MCB, móc bảo vệ.

  • Tiếp điểm: MCB thường có cấu tạo là 2 cấp tiếp điểm hoặc 3 cấp tiếp điểm

+ 2 cấp tiếp điểm gồm: tiếp điểm chính và hồ quang.

+ 3 cấp tiếp điểm gồm: tiếp điểm chính, tiếp điểm phụ, hồ quang.

–> Hoạt động của tiếp điểm như sau:

Khi đóng mạch thì tiếp điểm hồ quang đóng trước, sau đó đến tiếp điểm phụ, cuối cùng là tiếp điểm chính. Khi ngắt thì sẽ ngược lại, tiếp điểm chính mở trước, tiếp theo là tiếp điểm phụ và hồ quang sẽ mở sau nhất.

  • Hộp dập hồ quang: có 2 kiểu đó là hồ quang kiểu nữa kín và hồ quang kiểu hở.

+ Kiểu nữa kín: được đặt trong vỏ kín của MCB và có lỗ thoát khí.

+ Kiểu hở: được dùng với điện áp lớn hơn 50KB hoặc điện áp 1000V.

  • Cơ cấu truyền động cắt MCB: có 2 cách là truyền bằng tay và bằng cơ điện

+ Điều khiển bằng tay thì được thực hiện với các MCB có dòng điện định mức không quá lớn.

+ Điều khiển bằng cơ điện thì các MCB sẽ có dòng điện lớn hơn.

  • Móc bảo vệ: để bảo vệ thiết bị điện không bị quá tải hoặc ngắn mạch, có 2 loại là móc bảo vệ kiểu điện từ và kiểu rơle nhiệt.

4. MCB và MCCB khác nhau như thế nào?

Khác nhau

MCB ( Minature Circuit Breaker)

MCCB ( Moulded Case Circuit Breaker)

Tên thường gọi

CB tép, aptomat tép

CB khối, aptomat khối

Khái niệm

–         Aptomat loại nhỏ

–         Là dạng CB mini , CB là các tép ghép lại với nhau

–         Aptomat loại khối

–         Là dạng CB tiêu chuẩn, MCCB là dạng vỏ đúc trong một hộp

Dòng điện

–         Dòng điện không vượt quá 100A, điện áp dưới 1000V

 

–         Không thể điều chỉnh dòng Ir

–         Icu và Ics của dòng MCB thấp hơn MCCB

–         Có dòng định mức tối đa là 125A

–         Dòng cắt ngắn mạch tối đa thiết bị là 25kA

–      Có thể đạt mức 1000A, điện áp dưới 1000V


–         Có thể điều chỉnh dòng Ir

–         Icu và Ics lơn hơn MCB

–         Định mức tối đa là 1600A

–         Dòng cắt ngắn mạch tối đa thiết bị là 150kA

Cấu tạo

–         Có Rơle nhiệt và Rơle từ

–         Không có khả năng mở rộng, kết nối thiết bị khác

–         Có Rơle nhiệt , Rơle từ và chống giật

–         Có khả năng mở rộng, kết nối thiết bị khác

Ứng dụng

–         Chủ yếu sử dụng trong gia dụng, một số tủ điện phân phối ánh sáng, ổ cấm và mạch điều khiển

 

–         Chủ yếu sử dụng cho công nghiệp,các nhà máy xí nghiệp lớn, mạch động lực

 

 

5. Nguyên lý hoạt động chung của MCB và MCCB ( Aptomat)

  • CB dòng điện cực đại

 

+ Khi đóng điện thì dòng điện cực đại sẽ ở trạng thái bình thường, CB sẽ giữ ở trạng thái đóng tiếp điểm khi mốc (2 ) khớp nối với mốc (3 ) vào một cụm tiếp điểm cộng.

+ Bật CB ở trạng thái ON, với dòng điện định mức nam châm điện ( 5 ) và phần ứng ( 4) không hút nhau.

+ Khi mạch điện bị quá tải hay ngắn mạch, lực hút điện từ ở nam châm điện ( 5) lớn hơn lực lò xo (6) làm cho nam châm điện (5) hút phần ứng (4) xuống và làm bật nhả mốc ( 3). Mốc (5) sẽ được thả tự do, lò xo (1 ) được thả lỏng, kết quả các tiếp điểm của CB được mở và mạch điện bị ngắt.

  • Nguyên lý CB điện áp thấp

+ Bật CB ở trạng thái ON, điện áp định mức của nam châm điện (11) và phần ứng (10) sẽ hút lại với nhau.

+ Khi áp suất thấp quá mức, nam châm điện (11) sẽ nhả phần ứng (10) ra, lò xo (9) kéo mốc (8) bật lên, mốc (7) được thả lỏng tự do, lò xo (1) được thả lỏng. Kết quả các tiếp điểm của CB được mở và mạch điện bị ngắt.

6. Một số nguyên tắc cần biết

  • Lắp đặt cầu dao tự động MCB hoặc MCCB

Trên các thiết bị cầu dao tự động thường được tích hợp các tính năng cơ bản như: chống quá tải, chống rò điện hoặc chống chập mạch (ngắn mạch). Vì thế, người sử dụng phải am hiểu được các thiết bị đang sử dụng có tổng công suất tiêu thụ là bao nhiêu Watts hoặc Kilowatt đối với 1 tầng hoặc cả căn hộ. Từ đó, người lắp đặt điện sẽ có cơ sở để tính toán dự phòng và đảm bảo các thiết bị đều vận hành tốt nhất.

  • Làm thế nào để chọn đúng MCB cho tải khác nhau

+ Nếu MCB không được lựa chọn đúng theo yêu cầu của mạch, sẽ có nguy cơ xảy ra các sự cố không mong muốn thường xuyên. Do đó, chúng ta phải biết rõ sự khác nhau giữa MCB và MCCB, cũng như nguyên lý hoạt động của chúng.

+ Nếu MCB có dòng thấp hơn dòng điện tải định mức, nó sẽ gây ra sự rối loạn thường xuyên, làm ngắt dòng điện vào tải mà nó đang kết nối. Tương tự, nếu dòng của MCB cao hơn dòng điện định mức, thì tải trọng vào nó sẽ không được bảo vệ tốt. MCB sẽ không bị tác động ngay cả khi đang bị quá dòng.

7. Một số lưu ý hữu ích
  • Đối với những thiết bị như: lò nướng, lò vi sóng, bếp điện công nghiệp,… Hoặc là các đồ dùng có tính chất đốt nóng như điện trở cao thì nên được ưu tiên sử dụng các thiết bị cầu dao tự động dạng khối đúc ( như CB cốc, MCCB) vì các thiết bị này có khả năng chịu nhiệt cao.
  • Với các thiết bị có khả năng dễ bị ngắn mạch như là những thiết bị động lực có công suất lớn. Bạn nên sử dụng loại cầu dao tự động MCCB để đảm bảo an toàn, vì chúng có tính năng ngắt mạch rất cao.
  • Tất cả các thiết bị MCB được sử dụng trong những căn hộ nên kết nối thêm dây Ter ( dây nối đất) để đảm bảo an toàn về điện.
8. Với bài viết này, mong rằng sẽ giúp các bạn hiểu thêm về MCB và MCCB nhé! 

Nếu bạn là một trong số ít những người vẫn đang sử dụng cầu chì trước đây. Bây giờ đã đến lúc chuyển sang bộ ngắt mạch thu nhỏ. Hãy nhớ rằng, lắp đặt bộ ngắt mạch không phải là một lựa chọn mà đó là một bieenjphasp an toàn cơ bản. Chúng nên được cài đặt bởi một chuyên gia nữa nhé. Phải đảm bảo rằng, bạn chọn MCB hoặc MCCB phù hợp với các tính năng an toàn tốt nhất từ một công ty uy tín. Chúc bạn thành công!

Bài viết tham khảo:

Biến trở là gì? Ứng dụng của biến trở trong công nghiệp

Sản phẩm liên quan

Đối tác

  • huphaco
  • huphaco
  • huphaco
  • huphaco
  • huphaco
  • huphaco
  • huphaco
  • huphaco